โรคจอตาเสื่อมในผู้สูงอายุ (AMD)

ทุกอย่างที่คุณควรรู้เกี่ยวกับ AMD

ความชราเป็นกระบวนการตามธรรมชาติของชีวิตมนุษย์ทุกคน ความชราส่งผลกระทบให้เกิดความเสื่อมของร่างกายแตกต่างกันไปในแต่ะคน ความเสื่อมของดวงตาอาจเริ่มเกิดขึ้นได้ตั้งแต่ช่วงอายุ 40 ปี หนึ่งในสามของคนอายุ 70 ปีขึ้นไป มีอาการของโรคจอตาเสื่อมในผู้สูงอายุ หรือที่เรียกว่า AMD

AMD คืออะไร

โรคจอตาเสื่อมในผู้สูงอายุ เป็นภาวะที่มีความเสื่อมของจอตาบริเวณที่เรียกว่า Macular ซึ่งคือจุดตรงกลางจอตาที่ทำหน้าที่รับภาพ ความเสื่อมของ macular นี้เชื่อว่าเกิดจากการที่เซลล์ตาขาดออกซิเจนไปหล่อเลี้ยง ส่งผลให้เกิดการกระตุ้นให้เกิดการก่อตัวของโปรตีนบางชนิด ซึ่งเรียกว่า vascular endothelial growth factor (VEGF) เป็นปัจจัยกระตุ้นให้เกิดการสร้างเส้นเลือดขึ้นใหม่ กระบวนการนื้ทำให้มีเส้นเลือดใหม่งอกขึ้นมาในบริเวณจอตา ซึ่งในสภาวะปกติไม่ควรมีเส้นเลือดเช่นนี้เกิดขึ้น

จุดภาพชัด หรือ macular มีบทบาทสำคัญมากในการมองเห็นในชีวิตประจำวันของเรา เพราะเป็นอวัยวะส่วนที่ทำให้เรามองเห็นภาพได้อย่างชัดเจน สามารถอ่านหนังสือ จำหน้าคนได้ มองจอคอมพิวเตอร์ได้ ขับรถได้ และทำกิจกรรมต่างๆ ที่ต้องใช้สายตาได้ เช่นดูหนัง หรือเล่นเกม

อาการของ AMD ประกอบด้วย:

  • ตามัว -  ไม่สามารถแยกแยะวัตถุต่างๆ ที่มองเห็นได้
  • ตาบอดสี - เห็นสีสดเป็นสีมัวๆ หรือเห็นสีผิดเพี้ยนไป
  • เห็นภาพบิดเบี้ยว - อาจมองเห็นเส้นตรงเป็นคลื่น
  • จุดบอด - มองไม่เห็นบางส่วนของใบหน้าคน หรือวัตถุที่อยู่ตรงหน้า
  • ตาไวต่อแสง - ปวดตาเมื่อมองแสงจ้า

AMD มี 2 ประเภท คือ:

  1. ชนิดแห้ง (ไม่มีเส้นเลือดเกิดใหม่) - AMD ชนิดแห้ง พบได้บ่อยกว่า ผู้ป่วยประมาณ 85-90 เปอร์เซ็นต์ของผู้ป่วย AMD ทั้งหมด เป็นแบบชนิดแห้ง เมื่อตรวจพบตั้งแต่ระยะเริ่มแรกของโรค จะมีลักษณะที่ตรวจพบ คือ จอตาเริ่มจะบางลง หรือพบว่ามีตะกอนของเม็ดสีกระจายตัวอยู่บริเวณเรติน่า ที่ทำให้เกิดความผิดปกติในการมองเห็น (จุดบอด) หรือตรวจพบทั้งสองกรณี ตะกอนของเม็ดสีนี้มองเห็นเป็นจุดสีเหลือง (ทางการแพทย์เรียกว่าดรูเซ่น) และเป็นสัญญาณบ่งชี้ว่ามีการสะสมตัวของเนื้อเยื่อที่มีความผิดปกติ
  2. ชนิดปียก (มีเส้นเลือดเกิดใหม่) - เกิดขึ้นเมื่อ AMD ชนิดแห้งลุกลาม โรค AMD ชนิดเปียก คือโรคจอตาเสื่อมขั้นรุนแรง มีเส้นเลือดเกิดใหม่บริเวณส่วนล่างของจอตาและฉีกขาด ทำให้เลือดหรือของเหลวกระจายไปในจุดรับภาพ ซึ่งการรั่วซึมนี้สามารถส่งผลให้เกิดความบกพร่องในการมองเห็นขั้นรุนแรง และสูญเสียการมองเห็นอย่างถาวรในที่สุด และเมื่อเซลล์จอตาถูกทำลาย (จากการสะสมอย่างต่อเนื่องของเส้นเลือด หรือจากแสง) เซลล์จะตาย ทำให้เกิดเป็นจุดบอดในจุดรับส่วนกลาง

ใครเป็นผู้มีความเสี่ยงต่อโรค AMD

โรคจอตาเสื่อมสามารถเกิดได้กับทุกคน ยิ่งประชากรโลกส่วนใหญ่เริ่มเข้าสู่วัยชรา จำนวนของผู้ป่วยจากโรค AMD ยิ่งเพิ่มสูงขึ้น

มีความเป็นไปได้ที่ AMD อาจจะเป็นโรคที่สามารถถ่ายทอดทางกรรมพันธุ์ ดังนั้นคนที่มีบุคคลในครอบครัวมีประวัติป่วยเป็นโรคจอตาเสื่อมอาจมีความเสี่ยงในการเป็นโรคนี้ ผู้หญิงมีอัตราป่วยด้วยโรค AMD สูงกว่าผู้ชาย คนที่มีปัจจัยเสี่ยงสูงอื่นๆ เช่น คนที่สูบบุหรี่, ผู้ที่เสพยาเสพติด, คนที่มีความดันโลหิตสูง, คนที่เป็นโรคอ้วน หรือคนที่มีตาสีอ่อน

โรค AMD สามารถรักษาได้หรือไม่

ในปัจจุบัน ยังไม่มีการรายงานว่ามีวิธีรักษาโรคจอตาเสื่อมตามอายุให้หายขาดได้ อย่างไรก็ตาม ยังมีวิธีการรักษาที่สามารถชะลอการลุกลามของโรค AMD ยกเว้นชนิดแห้งซึ่งยังคงอยู่ระหว่างการทดลองทางคลินิค รายงานการวิจัยพบว่าผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่มีวิตามินต้านอนุมูลอิสระสูงสามารถช่วยลดความเสี่ยงที่โรค AMD ชนิดแห้งจะลุกลามกลายเป็น AMD ชนิดเปียกที่มีความรุนแรงมากกว่าได้

นอกจากความหวังการทดลองทางคลินิคแล้ว มีวิธีการที่เป็นประโยชน์ในการป้องกันโรค AMD ชนิดแห้ง คือการรับประทานอาหารที่มีประโยชน์ ออกกำลังกายสม่ำเสมอ และปกป้องดวงตาจากรังสียูวีที่เป็นอันตราย

แวะไปพบผู้เชี่ยวชาญด้านสายตาใกล้คุณวันนี้ เพื่อขอคำแนะนำเพิ่มเติมเกี่ยวกับอาการ และวิธีป้องกันตัวจากโรค AMD

มีคำถามเกี่ยวกับ AMD หรือเปล่า

แวะไปพบผู้เชี่ยวชาญด้านสายตาใกล้คุณ เพื่อขอคำแนะนำเพิ่มเติมเกี่ยวกับอาการ และวิธีป้องกัน

บทความที่เกี่ยวข้อง

สิ่งที่คุณต้องรู้ขณะรับการตรวจสายตา

อะไรคือสิ่งที่จะถูกตรวจ คำถามอะไรที่คุณควรถาม และข้อมูลที่ควรแจ้งผู้เชี่ยวชาญด้านดวงตา

อ่านเพิ่มเติม

ทราบหรือไม่ว่าอายุของคุณมีผลกับสายตา?

อายุของคุณ, ลักษณะอาการต่างๆ, สภาพร่างกาย และโรคต่างๆ ล้วนสามารถส่งผลกระทบต่อภาวะสายตาของคุณ

เรียนรู้เพิ่มเติม

กังวลเกี่ยวกับปัญหาด้านการมองเห็นอยู่หรือเปล่า

ทำความรู้จักสภาวะดวงตารูปแบบต่างๆ อาการเกี่ยวกับการมองเห็น และโรคตา ที่อาจส่งผลต่อวิสัยทัศน์ของคุณ เรียนรู้วิธีการป้องกันและรักษาการมองเห็นของคุณให้มีสุขภาพดี

อ่านเพิ่มเติม

แนะนำสำหรับคุณ